Author Archives: Anna

Een nieuwe thuis voor DOEK!

Een nieuwe thuis voor DOEK!

De afgelopen jaren vond je DOEK in deFeniks in Mortsel. We hadden er een knus atelier en fijne buren. Maar DOEK wilde groeien! Om een textielthuis te zijn voor nog meer mensen, om regelmatig de deuren open te zetten voor jullie en om meer ruimte te hebben: meer ruimte voor meer ontmoetingen, meer mensen en meer ambachten.

Sinds december 2022 vind je DOEK in de Zirkstraat 36, in hartje Antwerpen. We worden er omringd door toffe organisaties als Fameus. De nieuwe locatie is een gedeelde textiel- en modemaakplaats voor onze ‘community of practice’ – een gemeenschap en netwerk van mensen met een hart voor textiel en een maatschappelijk engagement, die (samen) met deze thema’s aan de slag willen gaan. We verwelkomen graag nieuwe handen en stemmen – ken of ben jij iemand met een bijzonder textieltalent of -idee? Dan kan je ons steeds contacteren!

Op zondag 7 mei openen we de deuren van ons atelier voor het grote publiek – dan is iedereen welkom om een kijkje te komen nemen naar wat DOEK doet en waar DOEK voor staat!

Hans Jackmaert

(c) Mies Cosemans

nam deel aan
True Colors
Verwondering door natuurlijke kleuren (CWS)

meer Hans:
Pigmento vzw
Facebook
Instagram

 

Hans Jackmaert is sociaal-artistiek werker en richtte in 2022 vzw Pigmento op. Met Pigmento zet Hans verschillende (participatie)projecten op, waarbij het culturele erfgoed van het verven met planten en een leven lang leren steeds centraal staan.  

Hans ontving in 2019 een beurs voor een meester-leerlingtraject. Kleurmeester Hilde Vleugels begeleidde Hans in zijn zoektocht naar kleur, waarvoor hij planten plukte uit zijn volkstuin in Deurne. Met wouw, meekrap en wede, toverden ze wol geel, rood en blauw. 

In 2021 ging Hans met een bonte groep kunstenaars in gesprek in Collective Wisdom Sessions. Hij dompelde hen onder in de magie van verven met planten en samen ging ze op zoek naar hoe het proces vormen van ‘verwondering’ kon opwekken.

Voor ‘Kleurrijk Stuivenberg,’ een project van Hans in samenwerking met ErfgoedLab Antwerpen en PZ Stuivenberg, gaan patiënten aan de slag met planten en textiel. 

Terug naar COMMUNITY

Valentine Kempynck

aanstoker
I MISS YOU

Valentine Kempynck werkte 25 jaar als ontwerpster voor theaterkostuums en -decor. Deze praktijk evolueerde uiteindelijk naar autonoom sociaal artistiek werk. Kempynck is ervan overtuigd dat het belangrijk is om moeilijk hanteerbare aspecten binnen te laten in het dagelijks leven. Voortdurend ontwikkelt ze manieren om de dood terug een plaats te geven in het leven.

Kempynck ontwikkelde Recht op natuur, een methodiek waarbinnen de oudste en jongste generaties binnen de schooluren van elkaar leren via tuinieren: de kinderen brengen hun energie binnen, de senior deelt zijn levenswijsheid. Met haar ‘Banksjes’ bouwt Kempynck bij mensen thuis met drie bakstenen een bankje op de nokken van daken. Die bankjes geven een plek aan overleden familieleden of vrienden, om uit te rusten of gewoon dichtbij te zijn. Met haar gepersonaliseerde lijkwaden biedt Kempynck een intiem rouwritueel op maat.

Onder de vleugels van DOEK ontwikkelde Valentine Kempynck, vergezeld door Erin Helsen, ‘I MISS YOU,’ een reeks sessies waarbij een intergenerationele groep een gemis borduurt, dat daarna binnenin hun jas wordt bevestigd. 

Terug naar COMMUNITY

hetdoek

HETDOEK

 

periode
januari tot februari 2024
locatie
hetpaleis, Antwerpen
kunstenaar
Lies Van Assche
meesterborduursters
Mina Deghhani
Ramzia Hasan
Nadia Mohmand
Iryna Pivtorak
scenografen
Elke Thuy
Bruno Herzeele
community builder
Carmen Claessen
dramaturg / curator
Koen Haagdorens
co-productie met
hetpaleis

 

Hoe vang je die grootstedelijkheid van een stad als Antwerpen in één beeld? Die vraag was het uitgangspunt voor een grootschalig community-art project ‘hetdoek’.

Beginpunt was een reusachtig doek en een uitnodiging aan alle bewoners van de stad om daar een spoor op achter te laten. Eindpunt was de onthulling van het nieuwe theaterdoek voor hetpaleis met gekleurde geborduurde sporen van meer dan 4500 handen, als blijvende herinnering aan hun verbeelding bij de stad en als collectief geschenk voor de komende generaties van de stad. Daartussen borduurden duizenden jonge en minder jonge handen samen aan een gemeenschappelijk kunstwerk dat nu als theaterdoek boven de grote scène hangt. Het voordoek is een geschenk van Antwerpenaren voor Antwerpenaren, van vandaag en morgen. Maar het hart van dit project waren de ontmoetingen rond naald en draad in het tijdelijk textielatelier dat mensen samen bracht. Rond de borduurtafels van hetdoek ontstaan de ontmoetingen, gesprekken en vriendschappen die sporen hebben gelaten in alle mensenlevens die bij hetdoek gepasseerd zijn.

Meester-borduursters van DOEK

De meester-borduursters van DOEK waren de gastvrouwen aan de borduurtafel en hielpen iedereen op weg, jong en oud, met of zonder ervaring. Zij zorgden ervoor dat iedereen zijn/haar eigen spoor kon trekken op een manier die hen het best paste, stelden gerust of moedigden aan waar nodig. hetdoek gaat niet overhet eindresultaat, maar over de connectie die mensen gemaakt hebben tijdens deze ontmoetingsateliers. Rond de borduurtafels van hetdoek ontstaan ontmoetingen, gesprekken en vriendschappen. Basisidee in die uitwisseling is dat iedereen van iedereen kan leren mits nieuwsgierigheid naar de ander: de Afghaanse meester-borduurster Nadia leert Maria een paar steken en oefent zo haar Nederlands. Maria deelt met Nadia hoe ze van haar grootmoeder leerde borduren maar dat sinds haar kindertijd nooit meer heeft gedaan en hoe ontroerd ze raakt van al die kleuren en sporen op het doek die haar spoor op gang trekken. Dat is de menselijke meerwaarde van dit project. 

Methodiek van ontmoetingsateliers

‘hetpaleis’ benaderde kunstenaar Lies Van Assche om het uitgangspunt te vertalen naar een een artistiek concept en artistieke vorm, een methodiek en een community. Het tijdelijke borduuratelier in hetpaleis kreeg de methodische onderbouw van een “ontmoetingsatelier”, een werkvorm bedoeld om gelijkwaardige, wederkerige ontmoetingen te faciliteren tussen mensen die normaal elkaar niet zo makkelijk tegenkomen. De samenkomsten draaien rond een ontmoeting met de ander en het verhaal van de ander, tijdens de uitvoering van een textiele handeling. De tactiele component zorgt zowel voor focus als voor openheid. Letterlijk iets om handen hebben creëert een onbevangenheid die essentieel is voor gelijkwaardige, wederkerige ontmoetingen. In het project dat vorm kreeg in hetpaleis kreeg deze werkvorm een lange adem waardoor de methodiek op een andere schaal zijn impact kon voortbrengen.

De meerwaarde van het project zit in de rijkdom van de community die rond het project ontstaan is. Elke steek op het hetdoek wijst terug naar die community van mensen die pas bij de onthulling allemaal verenigd waren maar onderweg elkaar via hun borduursporen of al bordurend leerden kennen.

pers over hetdoek
Een theaterdoek vol sporen uit de stad. | De Standaard-bijlage
Antwerps podiumkunstenhuis hetpaleis maakt nieuw theaterdoek en wil hulp van alle Antwerpenaren | Radio 2
Antwerpenaren borduren enorm theaterdoek voor hetpaleis. “Dit is pas sociaal weefsel.” | Gazet van Antwerpen & Het Nieuwsblad
Antwerpenaren mogen samen borduren voor nieuwe theaterdoek hetpaleis | ATV
HetPaleis laat bezoekers mee borduren aan reusachtig theaterdoek | Het Laatste Nieuws
Reportage eerste steek | VTM nieuws 28.01.23
Reportage schoolworkshop | Radio 2
Reportage eerste steek en schoolworkshop | ATV 100% cultuur
Praktijkvoorbeeld cultuureducatie | publiq

Terug naar PROJECTEN

Pierre-Antoine Vettorello

neemt deel aan
CWS Afrika & Textiel


Pierre-Antoine Vettorello is modeontwerper en onderzoeker aan de KdG – Sint Lucas School of Art en doctoraatsstudent aan de Universiteit Antwerpen. Zijn onderzoek gaat over mode en dekolonialiteit, het ontwrichten van de museologie en archivering van mode. Hij onderzoekt de aanwezigheid van Afropeanen in de Europese modegeschiedenis en hoe hedendaagse en intersectionele narratieven kunnen worden gecreëerd. Hij is een alumnus van de MA Antwerp Fashion afdeling, en woont en werkt in Brussel.


Terug naar COMMUNITY

nam deel aan

hetpaleis en DOEK zkn. community builder

Achter de schermen werken Lies en enkele DOEK-meesterborduursters samen met hetpaleis al een tijdje aan een nieuw project: hetdoek. Binnenkort nodigen we Antwerpenaren, klein en groot, uit om mee te borduren aan een nieuw theaterdoek, dat de stedelijke schoonheid én complexiteit afbeeldt. Voor het project gaat hetpaleis op zoek naar een community builder, die meetimmert aan een vrijwillige community van borduurbegeleiders.
 
Iets voor jou? Lees de vacature hier! Solliciteren kan tot 31 juli.
 
Meer weten over hetdoek? Op de site van hetpaleis wordt alvast het tipje van de sluier opgelicht.
 

(c) Jarne Six

DOEK en ErfgoedLab Antwerpen onderzoeken samen stedelijke textielpraktijken

In maart 2021 ging een onderzoekstraject tussen DOEK en ErfgoedLab Antwerpen van start. Hieronder leidt Anna Jamieson, onderzoeker, kort het co-creatieve, participatieve onderzoek in. De komende maanden kan je het traject volgen op onze website. 

De stad is een bijzonder organisme – zelf levend en vol leven, vol mensen die elkaar kruisen, maar niet kennen. In de stad ontmoeten, net zoals mensen, ook verschillende gewoontes elkaar – terwijl jij een brood gaat kopen, zie je een buurvrouw die de hond uitlaat, begint een overbuur aan het gebed en een andere straatgenoot aan een yogasessie. In de stad, net als elders, geven we allemaal op onze eigen manieren betekenis en waarde aan ons leven. Veel van deze manieren delen we met anderen – we leren van, geven door, steken anderen aan. ErfgoedLab Antwerpen onderzoekt, via verschillende projecten en op verschillende manieren, hoe dit delen er in de stad uitziet – het stelt vragen over wat Antwerpenaren doen en doorgeven aan elkaar, over hoe mensen en plekken vol herinneringen zitten, en over hoe die herinneringen mee vorm geven aan ons heden en aan onze toekomst. Het onderzoekt gemeenschappen, waarin mensen, in al hun eigenheid en diversiteit, anderen kruisen en naast elkaar lopen, een eindje of een heel leven. Want in die warrige, kleurrijke stad zijn er altijd dingen die ons verbinden, rode draden die ons vasthaken aan anderen, aan vroeger, later, en nu.

Kunstenorganisatie DOEK is een van die duizenden rode draden die door en buiten onze stad krioelen. DOEK verbindt, als artistiek textielplatform, mensen rond textiel – alle projecten onder de vleugels van DOEK hebben een relatie met textiel, waar telkens ‘iets’ mee of rond wordt gedaan. Sociaal geëngageerd kunstenaar Lies Van Assche richtte het textielplatform op om nieuwe vormen van maken en ontmoeten te verkennen. In deze projecten primeert de artistieke waarde – DOEK zet volop in op artistieke vernieuwing en excellentie. Maar voor DOEK is het artistieke onvermijdelijk verbonden met het maatschappelijke: zoals een werk wordt gecreëerd, wordt ook een samenleving gemaakt. Processen uit deze eerste vorm van creatie kunnen als inspiratiebron dienen voor de tweede vorm van maken. En wat artistiek onthuld of verbeeld wordt, heeft een impact op hoe men daarna handelt in de wereld. Bovendien zet DOEK in op community-building: het wil een voedingsbodem zijn voor een gemeenschap van makers, denkers en doeners die zich verenigen rond verschillende vormen van textiel. In dit verenigen schuilt ook steeds delen: van kennis, materialen, contacten en meer. Het is mede door dit delen dat DOEK als een soort praktijk- en erfgoedgemeenschap beschouwd kan worden. 

Het onderzoekstraject van DOEK en ErfgoedLab Antwerpen is opgebouwd rond enkele vragen die polsen naar de manier waarop DOEK, als innovatieve kunstenorganisatie, impliciet of expliciet, aan de slag gaat met erfgoed. DOEK werd geboren in én uit Antwerpen – de organisatie zit sterk ingebed in de stedelijke context, die ook wordt gethematiseerd in enkele projecten. Zo sluit DOEK nauw aan bij het interesseveld van ErfgoedLab Antwerpen. Een van de strategische doelstellingen van ErfgoedLab is namelijk ‘via participatieve, multidisciplinaire proeftuinen de invloed van maatschappelijke transities op stedelijk erfgoed en de achterliggende erfgoedprocessen [verkennen].’ Deze strategische doelstelling vertrekt mee vanuit de constatering dat in steden er heel eigen dynamieken heersen, die een grote impact hebben op hoe erfgoed wordt beleefd en kan verder bestaan. Waar ‘traditioneel’ (op zich al een beladen term – wiens traditie?) overdracht vooral van ‘oud’ naar ‘jong’ gebeurt, zijn in een stad meer grillige bewegingen zichtbaar. De in- en uitstroom is groot in de stedelijke context – ‘samenstellingen’ van straten en buurten veranderen jaar na jaar. Mensen komen aan, vertrekken weer, laten dingen achter, en neem dingen mee. In navolging van De Lange en De Waal, suggereert Arno van der Hoeven dat ‘networked publics’ in veel stedelijke (erfgoed)contexten een meer werkbare term is dan ‘communities’ – ‘networked publics’ zijn dan groepen mensen die zich, kortstondig of langer, verenigen rond een gedeeld onderwerp en onderscheiden zich van ‘communities’ omdat ze vooral bestaan uit verschil. ‘Networked publics’ overstijgen zo buurt, sociale klasse, etnische en/of culturele achtergrond, en meer. 

Voor het co-creatieve, participatieve onderzoekstraject wordt gekeken naar de manieren waarop DOEK inspeelt op deze stedelijke eigenheid, waarbij verandering een constante is, en naar hoe dit zich vertaalt in de netwerken waaruit DOEK uit bestaat en die DOEK mee in verbinding brengt. Zo willen DOEK en ErfgoedLab Antwerpen een beter inzicht krijgen in hoe, waarom én met wie DOEK ‘werkt,’ hoe dit gelinkt is aan de stad en haar inwoners, en hoe dit alles raakt aan de snijlijn tussen kunst en erfgoed. Voor het onderzoek wordt er gefocust op twee projecten: ‘Collective Wisdom Sessions’ en ‘STST 2.0.’ (als voorbeeld van een ‘nomadisch ontmoetingsatelier’). Beide projecten zetten maximaal in op verbinden. In het geval van Collective Wisdom Sessions gebeurt dit rond afgebakende thema’s, die telkens worden geïnitieerd door ‘aanstokers,’ die rond ‘hun’ thema een meerstemmige groep makers, denkers, vormgevers, etc. verzamelen. Alle leden van de groep hebben een band met het thema – persoonlijk, academisch, ambachtelijk, etc. 

Bij STST 2.0. wordt gewerkt met een ‘uitnodiging voor iedereen’: voor dit community-art project is eenieder welkom om een steekje bij te dragen op ‘stadsdoeken’ en een verhaal te delen, telkens op een andere locatie in de stad. Zo zet STST 2.0. in op elkaar ontmoeten in en rond de publieke ruimte, die in het project wordt gethematiseerd. Door(heen) het project komen er ook telkens nieuwe mensen op het pad van DOEK die een bijzonder textieltalent of -verhaal te delen hebben. Daarmee werkt STST 2.0. met het gegeven van ‘community’ (of ‘networked public’) op twee niveaus: enerzijds een stedelijke community van mensen die in de stad wonen of zich erdoor begeven, anderzijds een community van makers, kunstenaars, vormgevers, dragers, etc. die allemaal een bijzondere link met textiel hebben. Deze laatste ‘community’ is het fundament waarop DOEK wordt gebouwd en waarmee oprichtster Lies Van Assche, vanuit haar artistieke praktijk en rol binnen DOEK, een langer gesprek aangaat. 

Beide projecten worden voor dit onderzoekstraject nauw gevolgd en ervaren, beschreven en gedocumenteerd. Bovendien wordt er in gesprek gegaan met mensen die de projecten mee beleefden, om zo beter te begrijpen wat hun impact is – van de projecten op de mensen, maar ook omgekeerd. Zo wilt het onderzoek het inzicht in DOEK verdiepen en delen, door tijd te maken voor uitgebreide reflectie en gesprek. Deze inzichten en reflecties worden gebundeld en gedeeld – in een tekst die het verloop en de bevindingen van het onderzoek schetst, en in een communicatieproduct. 

(c) Sarah Van Looy

(c) Sarah Van Looy

Bieke Govaerts
(c) Bieke Govaerts

Anna Jamieson
(c) Anna Jamieson

STST 2.0. – Borduur mee aan Antwerpen in bibliotheek Permeke op 15/6, 16/6 en 19/6!

Borduur mee aan de publieke ruimte van Antwerpen en deel met ons jouw verhaal over een publieke plaats in Antwerpen.  

Tussen de woorden, zinnen en verhalen van bibliotheek Permeke, nodigen wij jou uit. Niet om te lezen of samen stil te zijn, maar om te ontmoeten en je eigen stadsverhaal te borduren. Ontmoetingen, verhalen en herinneringen vertalen zich in borduursteken op een van onze stadsdoeken. Deze stadsdoeken brengen de stad Antwerpen in kaart, waar witruimte roept om jouw verhaal over deze plekken te delen. Samen maken we een intuïtieve collectieve counter-mapping van de stad, een tastbare getuigenis van een stadsdialoog

Kunstenaar Lies Van Assche en een groep meesterborduursters van DOEK trekken met dit community- art project langs verschillende publieke plaatsen in Antwerpen met 148 “stadsdoeken” op 4 rolrekken, 4 grote plannen van de stad en borduurmateriaal. Ze nodigen je uit om een verhaal te vertellen over een openbare plek in Antwerpen: een verhaal over een specifieke straat, een vergeten plein of een bijzondere publieke ruimte. Daarna kan je dit plekje borduren op de stoffen stadsdoeken, gemaakt uit oude tafellakens. Je kan al improviserend aan de slag gaan of over de schouders van ervaren borduursters piepen om inspiratie op te doen. We horen graag hoe jij verschillende plekken in de stad ervaart als thuis of wat jij doet om van deze plekken jouw thuis te maken. 

Geen ervaring met borduren? Geen probleem – ervaren borduursters leren je graag hoe je een steekje kan bijdragen. Je krijgt een borduurpakket te leen waarmee je aan de slag kan gaan.

Geen inspiratie voor een specifiek stadsverhaal? Dit project staat in teken van elkaar ontmoeten en inspireren. Al bordurend wisselen we graag verhalen uit – zo schiet je zeker wel een bijzonder verhaal te binnen. 

Waar?
Bibliotheek Permeke
De Coninckplein 25-26, 2060 Antwerpen
We bevinden ons op de binnenkoer bij goed weer en begeven ons naar de inkomhal bij slecht weer.

Wanneer?
Woensdag 15/6 van 14u tot 16u15 en van 16u45 tot 19u
Donderdag 16/6 van 10u tot 12u30 en van 13u30 tot 16u
Zondag 19/6 van 10u tot 12u30 en van 13u30 tot 16u

Wie?
Iedereen! Voorkennis is absoluut niet nodig.

Gratis?
Absoluut. Meedoen kost je niets dan tijd.
Inschrijven is niet verplicht, maar mag via jasmien@doek-vzw.com of via +32470807358.

 

Deze halte in Bibliotheek Permeke is deel van STST 2.0., een meerjarig nomadisch community-art project van Lies Van Assche dat reist doorheen verschillende wijken in Antwerpen en zich nestelt op verschillende publieke locaties.

STST 2.0. is een project gerealiseerd onder de vleugels van DOEK vzw, in samenwerking met MoMu Antwerpen, Bibliotheek Permeke en Atlas, integratie & inburgering Antwerpen.

DOEK en MoMu: Kruisbestuiving tussen ModeMuseum en textielplatform

‘Al meer dan vijf jaar werken textielplatform DOEK en ModeMuseum Antwerpen (MoMu) occasioneel samen. De ene bezit een indrukwekkende modecollectie met grote namen uit de hedendaagse internationale modewereld. De ander werkt volgens een experimenteel model van en voor een superdiverse en meerstemmige community van vormgevers, kunstenaars, ambachtslui, makers en onderzoekers die een brug willen slaan tussen de brede kunsten en de publieke ruimte. De samenwerking blijkt een interessante kruisbestuiving die smaakt naar meer.’

Demos publiceerde een artikel over de samenwerking tussen DOEK en MoMu, in het kader van een lerend netwerk rond het Cera Impulstraject VPKJ, waarin de samenwerking tussen participatieve kunstpraktijken en grote kunstenhuizen onderzocht wordt.

LEES MEER

We gebruiken cookies en vergelijkbare technologieën om de diensten en functionaliteit op onze site mogelijk te maken en om je interactie met onze dienst te begrijpen. Door op 'Accepteren' te klikken, ga je akkoord met ons gebruik van dergelijke technologieën voor marketing en analyse. Bekijk het privacybeleid